Mgbe di na nwunye abụọ kee eriri, a na-agbanwe nkwa ahụ “na-arịa ọrịa na ahụ ike” n'egbughị oge. Mgbe ị na-amalite njem mara mma nke alụmdi na nwunye ma na-ewukọ ọnụ, ọ dịghị onye na-atụ anya na ndụ ha ga-ejupụta ná nsogbu na ihe isi ike ga-abịa n'ụzọ. Ha na-atụ anya na oge ndụ ha fọdụrụ n’alụmdi na nwunye ga-adịkwa ụtọ dị ka ụbọchị agbamakwụkwọ ha.
N'ụzọ dị mwute, ọ dịghị otu mkpụrụ obi nke alụmdi na nwunye ahụ na-ahụbeghị oke oke na mgbada ya. Na ndị na-amalite surfacing nnọọ, nnọọ obere oge ka ụbọchị agbamakwụkwọ gasịrị. Ọtụtụ ndị na-abịa ihu na nsogbu ndị nwere ike ime ọbụna ndị kasị mma n'ime anyị na-akọcha chi ọma anyị, ma tụfuo olileanya ọ bụla n'ịhụnanya ma ọ bụ n'alụmdi na nwunye. Alụmdi na nwunye abụghị nnọọ ụzọ e doziri nke ọma. Ma ị nwere ike ịtachi obi n'ihe isi ike niile na patches siri ike nke ọ na-eweta n'onwe ya?
Mgbe enyi m, bụ́ Vee, lekọtara di ya na-arịa ọrịa na-adịghị ala ala, ọ na-enwekarị okwu bụ́ “na-arịa ọrịa na ahụ́ ike” n'uche ya, ọ nọgidekwara na-erubere ha isi. Gụkwuo ka ị chọpụta otú Vee si jisie ike na-emezu nkwa alụmdi na nwunye ahụ ma ghara ịhapụ di ya.
N'Ọrịa na Ahụ Ike: Ka Enyi m si guzosie ike na nkwa ya
Tebulu ọdịnaya
Ma eleghị anya, mụ na Vee bụ ndị kasị nta n'ìgwè anyị. Anyị sonyere NGO, na-arụ ọrụ maka ụmụaka nwere nkwarụ obere oge ka di m biputere ebe dị anya. A dọọrọ m Vee site na mmalite. Ọ na-ekpo ọkụ mgbe niile ma na-enyere aka ma na-enwe ikuku nke ịdị nwayọọ nke m hụrụ n'anya.
Ọ kpọrọ m mmadụ atọ n’ime ndị ọrụ ibe ya bụ́ ndị ha na ya na-akpachi anya, anyị ise ghọkwara ezigbo ndị enyi. Anyị na-anọkọ ọnụ na-erikọ nri ehihie kwa ụbọchị, na-ekerịta ọṅụ na iru uju anyị, kwurịtakwa ihe anyị na-enwekarị nsogbu mmekọrịta.
Nzukọ mbụ mụ na di Vee mere bụ n’oge ọmụmụ ihe a haziri n’ụlọ akwụkwọ anyị. M mechara mata na ọ dị ihe dị ka afọ ndụ m, bụ́ nke bịara tụrụ m n’anya ebe ọ bụ na o tolitere ọtụtụ afọ. O ji nwayọọ nwayọọ na-azọ ụkwụ ma na-akpọ nkpudo, ma jiri ụkwụ na-adabere na osisi.
"N'ọrịa na ahụike abụghị naanị nkwa - ọ bụ nkwa na ha ga-ebikọ ọnụ, n'agbanyeghị ihe ọ bụla."
N'ịmara na m bụ enyi ụgbọ ala Vee ma biri nso n'ụlọ ha, ọ kpọrọ m ka mụ na di m banye ṅụọ mmanya. Di m bụ otu n’ime mkpụrụ obi ndị ahụ nwere omume enyi na-ahụ n’anya na-akpakọrịta na izute ndị mmadụ, n’ihi ya, anyị agaraghị asị mba. Ọ dabara nke ọma, ndị ikom abụọ ahụ nwere ezigbo mma, anyị malitekwara ịbanye n'otu oge ka anyị hụ ha.
Di Vee nwere mmasị na ụlọ ọrụ ahụ mana mmekọrịta mmekọrịta ha belatara n'ime afọ ole na ole gara aga, nke mere ka Vee na-etinyekwu oge n'ụlọ n'agbanyeghị na ọ na-enwe mmasị ịpụ.
Ịgụ Ọgụgụ: Otú O si Nagide Ọrịa Uche Di Ya
Ebe nsogbu ha malitere
Vee gwara m n'otu oge na afọ gara aga, ha enwewo mmekọ dị mkpirikpi tupu agbamakwụkwọ ahụ mgbe ndị ikwu haziri nzukọ mbụ ha. Otú ọ dị, eziokwu ahụ bụ́ na o nwere ọrịa mkpụrụ ndụ ihe nketa na-aga n'ihu bụ ihe ọ hapụrụ ịgwa ya tupu ya ekee eriri.
Mgbe m nụrụ nke a, etinyere m abụọ na abụọ ọnụ wee ghọta ihe mere o ji kpọọ isiala. Kemgbe ahụ, ahụla m agha Vee iji kwado nkwa agbamakwụkwọ ahụ "na ọrịa na ahụike". Ihe ịrịba ama mbụ nke nsogbu kpalitere isi n'ihe dị ka otu afọ n'alụmdi na nwunye ha. Ka mgbu na ihe mgbu na-esiwanye ike, Vee tụrụ ya n'anya ịchọpụta na di ya nwere spondylitis nke ankylosing.
N'ịbụ onye na-agba ọsọ n'ezinụlọ, ọ bụ ọrịa nke nna ya ketara. Ọ bụ ezie na ihe ka ọtụtụ ná ndị ọrịa a na-arịa na-anọgide na-ebi ndụ kwesịrị ekwesị ma na-arụpụta ihe, ọ bụghị otu n'ime ha. Ka ahụ́ ahụ́ ya ji nwayọọ nwayọọ na-akawanye njọ, a manyere ya ịkwụsị ịrụ ọrụ ma nọgide n’ụlọ. Na-enweghị ego ọ na-enweta mgbe niile, ego ghọrọ nsogbu.
Iguzosi ike n'ihe ná nkwa nke 'n'ọrịa na ahụ ike'
N'ịbụ nke nwere mwute ná mmalite, o ji nwayọọ nwayọọ nabata ọnọdụ ahụ. Ihe mberede a na-atụghị anya ya nwekwara ike ime ka ike gwụ ya bụ otú o si kọwaa ya. Ọ dịghị otu mgbe m na-echeta na ọ na-ata ya ụta ma ọ bụ na-emere onwe ya ebere. Dị ka ọkà n'akparamàgwà mmadụ a zụrụ azụ, ọ malitere ịrụ ọrụ nke ọma na nzukọ ebe anyị zutere.
Di ya nwere nkà asụsụ nke ọma, ọ gbakwara ya ume ka ọ na-arụ ọrụ na-enweghị onwe ya - ide ọdịnaya, na-edezi - ihe ọ jisiri ike n'ụzọ dị mfe. Ma na mberede otu ụbọchị, ọ kwụsịrị n'enweghị ezi ihe kpatara ya. Ọ bụ na-agbasi mbọ ike ịnagide ịda mbà n'obi, Ka negativism malitere, ọ bịara na-esiwanye ike ịnagide ya.
N'agbanyeghị na obi dị ya ụtọ mgbe Vee ghọrọ onyeisi ụlọ akwụkwọ anyị, o meghị mgbalị ọ bụla iji wepụ ya ibu ọrụ ọ bụla n'ihu ụlọ. Ọbụna ọ jụrụ ịrụ ọrụ ndị chọrọ nanị nlebara anya—ihe ọ gaara eme nke ọma n’ụzọ dị mfe. N'ihi ya, n'agbanyeghị usoro igbu ya n'ebe ọrụ na nkuzi onwe ya n'ụlọ iji gbakwunye ego, ọ ghaghị ilekọta ụlọ ahụ n'ụzọ zuru ezu.
Nwa ada ha gọziri aghọọla onye na-eto eto mana Vee hụrụ na di ya ka ọ na-eme ka ọ bụrụ nwa siri ike. N'ịnagide iwe iwe ya, ọ na-ama jijiji ma na-ama jijiji mgbe niile. N'agbanyeghị na a dụrụ ya ọdụ ka ọ banye maka ịwa ahụ nnọchi n'úkwù, ọ jụrụ isi ike ruo ọtụtụ afọ.
N'ikpeazụ, o kwetara nanị mgbe ọnọdụ ya kara njọ nke ukwuu. Ikekwe ọ hapụrụ ya ruo mgbe oge gafeworo, n'ihi na ihe mgbagwoju anya mere na mgbake ha tụrụ anya ya emeghị. Ebe ọ bụ na Vee na-ekwusi ike na ọ ga-eme ya n'ịwa ahụ a, ọ tara ya ụta kpamkpam maka ọdịda ya.
Ịnọkọ ọnụ ruo ọgwụgwụ
Ọ dị ka a ga-asị na Vee na-elekọta ihe niile, na-enweghị ihe ọ bụla dị mkpa maka onwe ya otu ụbọchị. Anọ m na-atụ ya egwu mgbe nile, na-ele ya ka ọ na-akwado nkwa ahụ ‘na-arịa ọrịa na ahụ́ ike’ bụ́ nke ndị mmadụ na-ekwekarị ma ha na-agaghị emeli ya. N'agbata ibu ọrụ dị elu n'ebe ọrụ ya na akwụkwọ ndị ọ na-eduzi n'ụlọ, o jikwasiri ike lekọta di ya n'ụzọ ụfọdụ, bụ́ onye na-esiwanye ike ịnagide ya.
Ịgụ Ọgụgụ: Ihe ịrịba ama nke Mmekọrịta Mkparị: N'echiche, N'okwu ọnụ, n'uche
N'ịbụ onye na-eto eto na-egbu egbu na obi ilu, ọ nọgidere na-eme ihe ọ bụla a dụrụ ya ọdụ ka o megide. N'ịbụ onye nwebigara ókè na mmekọrịta, ọ jụrụ ikwe ka ọ bie ndụ nke ya. Ọ na-adịkarịghị aga njem Vee naanị maka obi ụtọ. Ma n'oge ịgba alụkwaghịm na-ewere ọnọdụ n'ihi ihe na-adịghị mma, nhọrọ a emeghị Vee.
Anaghị m echeta mgbe ọ na-anụ mgbe ọ na-eme mkpesa ma ọ bụ na-akwa ákwá maka ọdịnihu ya. “Maka mma ma ọ bụ nke ka njọ, n'ọrịa ma ọ bụ n'ahụ ike, ịhụ n'anya na ilekọta ya ruo mgbe anyị nwụrụ,” ka e kwere nkwa maka nke a mgbe mmadụ abụọ banyere n'alụmdi na nwunye. Ndị a bụ nkwa ọ bụghị onye ọ bụla nwere ike ịsọpụrụ mgbe ọdachi dakwasịrị.
Ịhụnanya na nraranye na-adị mfe mgbe oge dị mma. Ma ịnagide ọrịa na-adịghị ala ala nke onye òtù ọlụlụ chọrọ ogologo ntachi obi na nlekọta dị ukwuu. Nke oke ndidi na nraranye. Ọ bụghị ọtụtụ n'ime anyị ka e ji ikike ahụ gọzie. Di Vee dina n'àkwà ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ afọ ise. Ọnwa ole na ole gara aga nọ na-afụ ụfụ nke ukwuu tupu ọgwụgwụ abịa dị ka ntọhapụ obi ebere na mgbu na nhụjuanya. Ọ nọ n'afọ 50 mbụ ya. Vee nọ n'akụkụ ya mgbe ọ nwụrụ. Vee a nga jô na, a jô na, “Nge môte ya nleme wé été.”
Ajụjụ
"N'ọrịa na ahụ ike" bụ n'ụzọ bụ isi okwu ma ọ bụ nkwa nke ndị nwunye na ndị na-alụ nwanyị ọhụrụ kwere ibe ha. Ọ pụtara na ha ga-anọnyere ibe ha site na ihe ịma aka na obi ụtọ nke ndụ. Ha ga-anọnyere ibe ha n'ụzọ ọ bụla, n'agbanyeghị ọnọdụ.
Omenala, onye na-alụ nwanyị ọhụrụ na-ebu ụzọ na-aga, nwunye na-esokwa ya.
Final Echiche
Alụmdi na nwunye abụghị naanị ihe ikere òkè ọṅụ—ọ bụ maka iguzokọ ọnụ na mgbu, ejighị n'aka, na mgba. Ịhụnanya apụtaghị ibi ndụ dị mfe—ọ pụtara inwe ndụ onye mmekọ nke na-anọ n'akụkụ gị, n'agbanyeghị ihe. Ndị na-ahụ maka ọgwụgwọ anyị nwere ike inyere gị aka ịnyagharịa mmetụta uche na mmekọrịta mgba na ike na ọmịiko.
8 na-egosi na enyi gị nọ na ịda mbà n'obi na ụzọ 6 ị nwere ike isi nyere aka
8 na-egosi na enyi gị nọ na ịda mbà n'obi na ụzọ 6 ị nwere ike isi nyere aka
Gịnị bụ Nchegbu Mmekọrịta Ọhụrụ? Ihe ịrịba ama 8 na ụzọ ise iji mesoo ya
Ntinye aka gị abụghị ọrụ ebere onyinye. Ọ ga-ekwe ka Bonobology gaa n'ihu na-ewetara gị ozi ọhụrụ na nke ọhụrụ na nchụso anyị inyere onye ọ bụla nọ n'ụwa aka ịmụta ka esi eme ihe ọ bụla.
Na-emetụ n'ahụ. Ndị nwunye dị otú ahụ kwesịrị ịbụ ndị a na-enwe mmasị n'anya na igosi ekele maka.