Mgbe ụfọdụ, anyị na-abanye n'ụzọ nke iwuli onwe anyị obi ụtọ mgbe ọ bụla. Ọchịchọ a bụ ihe ndị ọkà n'akparamàgwà mmadụ na-akọwa dị ka imebi onwe onye na mmekọrịta. Enwere ike ịkọwa nke a dị ka nka iji mee ka mmekọrịta gị daa, ma n'amaghị ama ma ọ bụ n'amaghị ama. Nye ọtụtụ ndị mmadụ, omume imetọ onwe ha bụ ihe dị n'ime ya nke na ha aghọtaghị usoro nsogbu.
Enweghị ohere maka ịhazigharị usoro na ha na-emebi mmekọrịta ahụ n'amaghị ama. Iji kwụsị mmekọrịta ndị na-emebi onwe ha, ịkwesịrị ịmụta ịmata ihe ịrịba ama na ihe kpatara omume a. Naanị mgbe ahụ ị nwere ike imebi okirikiri ahụ, wee nye onwe gị ezigbo ọkụ n'ịmepụta mmekọrịta ịhụnanya bara uru.
Anyị na ọkachamara n'ihe gbasara uche, Jayant Sundaresan (Masters in Applied Psychology), onye ọkachamara n'inye ndụmọdụ maka ọtụtụ nsogbu mmekọrịta dịka mmebi nkwurịta okwu, njikwa atụmanya, enweghị ntụkwasị obi, nkewa na ịgba alụkwaghịm, iji ghọtakwuo ihe mere ndị mmadụ ji etinye aka n'imebi mmekọrịta ha. Ọ na-enye nghọta gbasara ihe kpatara omume ahụ, ihe mmadụ kwesịrị ime ozugbo ha matara ụkpụrụ ha, na otu mmata a si enyere gị aka ito eto.
Gịnị Mere Anyị Ji Eji Onwe Anyị Mebie mmekọrịta ịhụnanya?
Tebulu ọdịnaya
Imebi onwe onye na-egosipụtakarị dị ka ọchịchọ nke n'amaghị ama na-emebi mmekọrịta na ihe kpatara ya nwere ike ịdịgasị iche site na mmadụ gaa na onye ọzọ. Jayant na-ekwu, "Sabotage ekwesịghị ịdị oke dị ka ịṅụ ọgwụ ọjọọ, ọ nwere ike ịdị mfe dị ka oyi. Izere ihe na imegharị ihe nwere ike bụrụkwa ụdị ime onwe onye. Ka ị na-erute ihe mgbaru ọsọ ahụ, ka ị na-achọsi ike ịgbapụ na ya. Nke a bụ n'ihi na akụkụ nke ndụ na-esote dị gị n'aka ma ị nweghị ike ijikwa nke ahụ. Ọ bụ izere nke a n'ọkwa ọzọ nke mmekọrịta ma ọ bụ ndụ gị na-eduga n'inwe nchekasị na mmekọrịta na-emebi onwe gị."
Onye ndụmọdụ Meghna Prabhu, onye ọkachamara n'akparamàgwà mmadụ na onye otu APA, na-akọwakwa ihe kpatara anyị ji eji onwe anyị emetọ mmekọrịta ịhụnanya, "Ọ bụ ezie na ihe na-akpalite ime onwe onye nwere ike ịdịgasị iche, ọ na-adabere n'otu ihe - ọ bụghị imeghe mmetụta uche na ịmepụta mmekọrịta chiri anya. mmekọrịta."
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Otu esi echekwa maka mmekọrịta ahụ - Ọkachamara gwara gị
Dị ka Meghna si kwuo, nke a na-emekarị n'ihi na anyị na-atụ egwu na mmekọrịta ahụ agaghị aga. Anyị nwere ike ime ihe dị ka ịchọta ihe mere anyị ga-eji kewapụ, na-arụrịta ụka banyere ihe ndị anyị na-agaghị echekarị banyere ha, na ilekwasị anya na ndụ anyị n'otu n'otu karịa mmekọrịta ahụ.
Isi ihe kpatara ihe a niile bụ egwu na mmekọrịta ahụ agaghị adịte aka. N'ihi ya, anyị achọghị itinye ego ma ọ bụ imeghe ma nwee ike gbasaa tupu onye nke ọzọ ahapụ anyị. Ọ bụ ụzọ isi na-achị ma ọ bụ kwere na anyị na-achị. Jayant na-agbakwụnye na nke a, "Ọtụtụ ndị dị otú ahụ na-eche na m kwesịrị ịbụ onye na-ekpofu ihe, ọ bụghị onye na-ekpofu ihe. Ọzọ, ọ bụ maka njikwa.” Ụfọdụ ndị mmadụ na-anwa imegharị ndị ha na ha na-emekọ ihe iji nweta ihe ga-esi na ya pụta ma ọ bụ mmeghachi omume ụfọdụ.
E wezụga nke ahụ, onye mmekọ na-enweghị ùgwù onwe onye na-adịkarị mfe imebi mmekọrịta. Echiche na mmadụ erughị eru ma ọ bụ na o rughị eru ka a hụ ya n'anya na-aghọ ihe na-akpalite n'ọnọdụ ndị dị otú ahụ. Jayant na-ekwu, sị, "Ndị nwere obere ùgwù onwe onye na-alụso mmetụta nke enweghị uru ịhụnanya mmadụ. Ha na-eche, sị, "Onye òtù ọlụlụ m ga-aghọta na abụ m onye aghụghọ. Ha ga-eche na abụghị m onye ruru eru, na abụghị m onye ukwu nke ukwuu".
Egwu ndị na-eduga ná mmekọ nwoke na nwanyị imetọ onwe onye nwere ike isitekwa na mmekọrịta ndị gara aga dara ada. Ụfọdụ ndị na-emekwa ihe ndị a n'ihi na ịbụ ndị na-adịghị ike na-atụ egwu, n'ihi ya, ha na-emesị mebie mmekọrịta ha. Ma ịbụ ndị na-adịghị ike na mmetụta mmetụta uche na ndị mmekọ anyị dị mkpa maka ime ka mmekọrịta na-arụ ọrụ. Dị ka ị na-ahụ, ihe niile na-adaba na egwu nke ime ka obi gbawaa anyị. Ọ bụ ọchịchọ mmadụ bụ isi izere ihe mgbu.
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Akpa Mmetụta Uche - Ihe Ọ Pụtara na Otu E Si Ewepụ Ya
Ihe ịrịba ama nke omume imebi onwe onye
Jayant na-ekwu maka otu ndị mmadụ si emebi mmekọrịta ha. "Ị na-ahọrọ onye na-ekwesịghị ekwesị maka gị ma ọ bụ na ọ gaghị adabara gị n'ihi na ị chọghị ime ihe na ịkwado. Ọzọkwa, ụzọ ọzọ isi mebie onwe onye bụ ịlaghachi ugboro ugboro n'iwe iwe na mmekọrịta. Ị nwere ndepụta ịsa akwa nke ihe na-agaghị nke ọma ma ọ bụ na-emejọ. Ị na-arụtụ aka n'ihe ndị a na-apụghị idozi, dị ka ịdị elu nke onye òtù ọlụlụ gị ma ọ bụ ihe gbasara ya ma ọ bụ ezinụlọ ya nke ị maara site na mmalite.
"Egwu nke ịgbanwe site n'otu ọkwa ndụ gaa na nke ọzọ na-emekwa ka ndị mmadụ mebie mmekọrịta ha. E nwekwara egwu nke ịka nká, egwu nke ibu ọrụ - karịsịa ibu ọrụ mmetụta uche ma ọ bụ ego - yana egwu nke ma mmadụ ga-abụ ezigbo nne ma ọ bụ nna ma ọ bụ na ọ gaghị abụ. Enwere ike inwe nsogbu ntụkwasị obi na onye òtù ọlụlụ mmadụ."
“Ọ bụrụ na a ghọgbuola gị na mbụ, ị ga-eche na onye a ga-aghọgbukwa gị. Yabụ, ị na-aga n'ihu na-akpa àgwà na nkwenye ahụ na mmekọrịta ahụ. Ọ na-aghọ amụma na-emezu onwe ya. Ma e nwekwara ụfọdụ ndị na-atụ ụjọ na a ga-ewepụ aha ha. Ụfọdụ anaghị achọ ka onye ọ bụla zaa ajụjụ, ha chọrọ ibi ndụ nke ha ma ghara igbo mkpa onye ọ bụla.”
Omume a bụ ihe a na-ahụkarị, ọtụtụ ndị na-agakwa n'ihu na-emetọ mmekọrịta ịhụnanya n'onwe ha n'amaghịdị na nsogbu ahụ dị n'ime. Ọ bụrụ na ị nwere usoro mmekọrịta dara ada n'oge gara aga, ọ na-enyere gị aka ileba anya ma ọ bụ n'ihi ọchịchọ nzuzo a. Nke a bụ ihe ịrịba ama nke omume imetọ onwe onye iji mara:
- Izere mmetụta na-adịghị mma: Ịghara iwe iwe, iwe, obi abụọ, ma ọ bụ nkụda mmụọ n'ebe onye òtù ọlụlụ gị ma ọ bụ mmekọrịta gị nọ bụ nnukwu ọkọlọtọ uhie.
- Paranoia: Na-atụ ụjọ na onye gị na ya na-eme ihe na-adịghị mma na-enweghị ihe ndabere ma ọ bụ ihe akaebe ọ bụla. Dị ka ihe atụ, onye nwere ọchịchọ ime ihe n’onwe ya pụrụ ikweta na onye òtù ọlụlụ ya na-aghọgbu ha ọbụna mgbe e nweghị ihe àmà ma ọ bụ ọkọlọtọ na-acha uhie uhie iji gosi otú ahụ.
- Mkpa mmekọ: Ọ bụrụ na ị na-elekwasị anya na emezighị emezi na ezughị okè nke onye òtù ọlụlụ gị mgbe niile, na ikwe ka echiche a kpuchie àgwà ọma ha niile na uwe siri ike, mgbe ahụ ị nwere ike na-emebi mmekọrịta gị n'amaghị ama.
- Iji ihe eme ihe: Ịtụkwasị obi n'omume na-adịghị mma dị ka ịṅụbiga mmanya ókè, ise siga, ma ọ bụ iji ọgwụ ọjọọ eme ihe dị ka ụzọ isi nagide nsogbu gị bụkwa ihe ngosi doro anya nke omume imetọ onwe onye.
- Ọgwụgwọ ịgbachi nkịtị: Iji ime ihe ike nke ịgbachi nkịtị n'ọgụ bụ isi n'ihi na nkwurịta okwu n'eziokwu adịghị abịara gị n'ụzọ nkịtị
- Jide iwe iwe: Ọ bụrụ na ịnweghị ike ịhapụ esemokwu ndị gara aga ma nọgide na-enwe iwe megide onye òtù ọlụlụ gị ogologo oge mgbe esemokwu ahụ ma ọ bụ mkparịta ụka gasịrị, ọ bụ ụzọ dị ọkụ iji mebie mmekọrịta gị.
- Zere nkwa: Isi ihe ọzọ na-egosi na ị nwere ike imebi mmekọrịta gị n'ihi egwu bụ na ị kwụsịrị mmekọrịta gị wee malite ibute ọrụ, ọbụbụenyi, ma ọ bụ ihe omume ntụrụndụ ụzọ mgbe ihe malitere ịka njọ.
- Na-emebi nkwa: Na-ama ụma laghachi azụ na nkwa itinye ego na mmekọrịta ma ọ bụ na-eme atụmatụ iwepụtakwu oge ọnụ. Ọ bụghị naanị na ị na-emebi mmekọrịta kamakwa na-eme ka onye òtù ọlụlụ gị were iwe maka ya. Site n'ime nke a, ị na-atọ ntọala maka mmekọrịta na-emebi onwe gị
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Ihe Ọkachamara n'Ọkachamara A Mere Mgbe O Kwuru, "Di Anaghị Elebara M Anya"
Kedu ka ị ga-esi zere imebi mmekọrịta gị na onwe gị?
Anyị jụrụ Jayant ma mmadụ ọ maara ihe ọ na-eme gbasara imebi onwe ya n'ụzọ ọ bụla. Ọ sịrị, "Mba, ha amaghị. Onye ọ bụla nwere ike ịhụ ụkpụrụ ha nke ọma, mana onye ahụ amaghị ihe ọ na-eme. Ịhụ ụkpụrụ mbibi ha dị ka ijide enyo. Ònye ka a ga-ata ụta mgbe ahụ? Onwe ha. Ya mere, enweghị nghọta. Ọgwụgwọ okwu na-enyere aka n'ịdọta uche na ụkpụrụ gị, ọ na-enyere aka n'ịmụta ihe dị mkpa a."
N'ikwu maka otu ị ga-esi zere imebi mmekọrịta gị na onwe gị, Meghna na-ekwu, "Ihe bụ isi bụ ịghọta ihe na-akpata ya. Ị ga-achọta ihe kpatara egwu ahụ wee dozie ya. Enwere ike ime nke a site n'inyocha anya ma ọ bụ ịbịarute ihe kpatara ya site n'ịgwa onye na-ahụ maka ọgwụgwọ maka ọgwụgwọ onye ọ bụla ma ọ bụ di na nwunye. " Ịbanye na mgbọrọgwụ nke okwu ahụ bụ naanị ụzọ ị ga-esi kwụsị mmekọrịta ndị na-emebi onwe gị. Ya mere, ka anyị gbalịa ịghọta ihe ị nwere ike ime ka ị ghara imetọ mmekọrịta gị na onwe gị.
1. Ghọta ụdị mgbakwunye iji kwụsị mmekọrịta ndị na-emebi onwe ha
Ọ bụrụ na ị na-agbasi mbọ ike ịnọgide na-enwe mmekọrịta ogologo oge, ọ na-enyere aka ịtụgharị uche gị na ụdị mgbakwunye gị. Ọtụtụ mgbe, otú anyị si ejikọta ndị ọzọ dị ka ndị toworo eto na-egosipụta ahụmahụ anyị bụ nwata ma ọ bụ n'oge uto. Onye nweworo site n'ịgbahapụ, ọnyà, mfu, ma ọ bụ nsi n'oge ọ bụ nwata nwere ike itolite n'ụdị njikọ na-enweghị nchebe.
Nke a nwere ike ibute mmetụta uche dịka ekworo na iwe, ọ bụrụkwa na ị maghị otu esi emeso ekworo ma ọ bụ iwe gị, ọ nwere ike iduga gị n'imebi mmekọrịta ịhụnanya onwe onye. N'otu aka ahụ, itolite n'ebe dị jụụ ma dị jụụ nwere ike ime ka mmadụ chọọ inweta obi ike na nlebara anya. Nke a bụ ụkpụrụ nkịtị nke onye mmekọ nwere obere ùgwù onwe onye, onye e mere iji mebie mmekọrịta ịhụnanya ha site n'ịkụda onye nke ọzọ na mkpa ha na-adịgide adịgide.
Mgbe ọ na-ekwu okwu banyere nchekasị na mmekọrịta ndị na-emebi onwe ha, Jayant na-ekwu banyere akụkọ ihe mere eme nke nwata na otú ihe anyị na-enweta dị ka nwatakịrị si emetụta nghọta anyị banyere mmekọrịta. “Akụkọ nke onwe nke mmerụ ahụ nwata na-egbochi echiche ụwa anyị. Anyị enweghị nghọta ọ bụla gbasara ụwa karịa ihe anyị na-ahụ dịka ụmụaka. Ị na-emezi mmekọrịta ndị na-egbu egbu nke nwata gị ma na-eṅomi ha mgbe e mesịrị na ọnọdụ ndị okenye nke ndụ gị.
“Ọ bụrụ na ezinụlọ gị na-akparị gị, ma ọ bụ leghaara gị anya dị ka nwatakịrị, ị ga-achọpụta na nke ahụ adịghị mma ma ọ bụrụ na ị na-enwe mmasị n’ezinụlọ ụmụaka ndị ọzọ. Ị ghọtara na e nwere ụzọ ọzọ isi bie ndụ na ịhụnanya. Yabụ, echiche ndị bụ isi nke mmekọrịta anyị sitere na nwata anyị, oge mgbe anyị nwere echiche pụrụ iche. Mgbe onye toro eto nke ị tụkwasịrị obi nke ukwuu raara gị nye, ihe ndị a nwere ihe ga-emecha mee.”
Ihe a niile nwere ike ime ka mmadụ ghara inwe mmekọrịta n'ihi egwu na ihe mwute. Agbanyeghị, ụdị ịhụnanya anaghị adịte aka. Site n'enyemaka kwesịrị ekwesị, ị nwere ike ịrụ ọrụ n'onwe gị ma wepụ àgwà ọjọọ iji wulite mmekọrịta ịhụnanya na-aga nke ọma.
2. Nwee obi ụtọ nkwurịta okwu
Otu n'ime ihe mgbochi kachasị ukwuu nye onye na-achọ imebi mmekọrịta n'amaghị ama bụ egwu nkwurịta okwu. Karịsịa, mgbe ọ bịara n'ikwu maka akụkụ ndị na-adịghị mma nke mmekọrịta ahụ. Ya mere, iji mebie usoro nke omume imebi onwe onye, ịkwesịrị imeri nsogbu nkwukọrịta a.
Ụzọ kacha mma isi mee ya bụ site n'ịmalite mkparịta ụka gbasara egwu, ụjọ, obi abụọ, na nchegbu gị. N'ime nke a, mee ka onye òtù ọlụlụ gị mara ihe niile na-enye gị nsogbu maka ọdịnihu nke mmekọrịta ma mepụta gburugburu ebe ha nwere ike ime otu ihe ahụ. Kwurịtanụ nsogbu gị wee chọpụta ụzọ kacha mma maka gị abụọ. Ekwela ka ihe iseokwu na-agbakọta ruo ogologo oge nke na esemokwu dị n'etiti unu ga-abụ nke na-enweghị isi.
Jayant gbakwụnyere, sị, "Iji kwụsị imebi mmekọrịta n'ihi egwu, ụdị nkwurịta okwu ọzọ ị kwesịrị inwe bụ na gị onwe gị. Ị kwesịrị a) ịnakwere na ị nwere usoro imebi onwe gị, na b) ịghọta ụkpụrụ gị. Nọdụ ala chee echiche banyere ihe egwu kachasị gị. Jụọ onwe gị ma ị na-etinye aka n'ihe gbasara mmekọrịta nwere nsogbu ndị kwesịrị ime ka ị gbaa ọsọ.
"Buru ụzọ rụọ ọrụ na mmekọrịta gị na onwe gị. Tinyegharịa ebumnobi na ụkpụrụ nke onwe gị, ma jụọ onwe gị ajụjụ ndị bụ isi gbasara njirimara gị: Ònye ka m bụ? Kedu ihe mgbaru ọsọ m? Kedu ka m si ahụ onwe m? Ma chee echiche banyere ihe ị chọrọ na ihe ị chọrọ. Ndị a bụ ihe abụọ dị iche iche. Lelee ma ọ bụrụ na ha nọ n'usoro. "
3. Chọpụta ihe mkpalite gị iji kwụsị mmekọrịta na-emebi onwe gị
Iji nwee ike ịkwụsị mmekọrịta ndị na-emebi onwe gị, ịkwesịrị ịghọta ihe na-akpata ya. Ya mere, malite site na ịṅa ntị na ihe na-akpali gị. Mgbe ị chere na ọ dị mkpa ijide ụdọ ahụ na mberede n'ihi na ị na-atụ egwu nke ukwuu na ihe nwere ike ọ gaghị apụta dị ka a tụrụ anya ya, chepụta ntakịrị banyere ihe wetara egwu ahụ.
Kedu ọnọdụ ị nọ? Kedu ka o si mee gị? Gịnị mere o ji atụ gị ụjọ? Ọ bụrụ na ụjọ gị emee, olee otú ha ga-esi metụta gị? Ọ dị mma ịmalite idobe ndekọ nke oge ndị a na nyocha gị gbasara ha. Ka oge na-aga, ị ga-amalite ịhụ ụkpụrụ na nke ahụ ga-enyere gị aka jikọọ na adịghị ike gị nke ọma.
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Gịnị Bụ Nkume Na Otu esi emeso Ya?
4. Mụta inwe ndidi ma ọ bụrụ na ị na-emebi mmekọrịta
Mgbe ọ bụla mmadụ na-emebi mmekọrịta, e nwere ụkpụrụ doro anya n'azụ ya - mmekọrịta ahụ na-aga site na njedebe siri ike ma kpebie ịhapụ mmetụta mmetụta uche iji chebe onwe ha pụọ na imerụ ahụ. Isi ihe ebe a bụ icheta na ọ nweghị mmekọrịta zuru oke, ọ nweghị mmekọrịta dị mfe. A ghaghị inwe ịrị elu na mgbada.
Ọ bụ mkpebi siri ike ịnọrọ na ịlụ ọgụ maka ịdị n'otu unu na-eme ka mmekọrịta dịgide. Ya mere, ị ga-amụta ụzọ isi nwee ndidi ma nọgide na-akwado onye òtù ọlụlụ gị mgbe ihe siri ike. Ọ na-enyere aka iwulite usoro nkwado iji nyere gị aka ịgafe oge ọgba aghara a na-enweghị nchegbu na ụwa gị dum ga-ada ada.
5. Chọọ ndụmọdụ ka ị zere imejọ mmekọrịta gị na onwe gị
Ịmata na ịnakwere omume ọjọọ gị anaghị adị mfe. Ọ bụrụgodị na ị naghị ekwu maka nsogbu ahụ, ị nwere ike ịmaghị otu esi emeso ya. Ọ bụ ya mere Bonobology ji enye ndụmọdụ maka onye ọ bụla na di na nwunye n'ihi na ha nwere ike ịbụ ụzọ a pụrụ ịtụkwasị obi iji zere imebi mmekọrịta gị. Ọ na-enye gị na onye òtù ọlụlụ gị ebe dị nchebe ma na-akwado gị iji kwurịta nchegbu gị. E wezụga nke ahụ, onye ọkachamara n'ihe gbasara ọgwụgwọ nwere ike igosi gị ụzọ isi mebie usoro mmekọrịta na-emebi onwe onye n'ụzọ ọmịiko na enweghị ikpe.
Jayant na-ekwu, "Ị nwere ike banye ebe a na-agwọ ọrịa site n'ikwu ihe ndị dị ka, "Mmekọrịta atọ ikpeazụ m arụghị ọrụ" ma ọ bụ "Ụwa na-emegbu m". Mmadụ nwere ike jụọ onye na-ahụ maka ọgwụgwọ: Kedu ka m ga-esi kwụsị imebi mmekọrịta ọhụrụ m nke onwe m? Onye na-ahụ maka ọgwụgwọ ahụ na-enyocha ọnọdụ ha niile gara aga wee tụọ isiokwu ndị a na-ahụkarị na usoro nke nta nke nta. Ha na-eduzi gị ka ị banye n'ime usoro ndị a ma nyere gị aka ịza ajụjụ nke ọma.
"Na mbụ, ka ị na-amata ụdị omume gị, ị ga-enweta nchebe. Ọ chọrọ obi ike ịhapụ ihe mkpuchi ihu ahụ ma kwuo eziokwu nye onwe gị . Anyị na-aghọgbu onwe anyị nke ọma, e kwuwerị. Ka ọ na-abanye n'ime, enwere mmetụta nke mfu na mwute n'oge ahụ e mefuru ihe, na ihe ndị gafere gị."
"Ị na-ewe iwe. Ị nwere ike iche, "Agbaghara m mmekọrịta ahụ otu ugboro n'ime ndụ" ma ọ bụ "Ejiri m enyi m" ma ọ bụ "Agaghị m ahụ onye dị otú a ọzọ". Ebe ndị ahụ gara n’ihu, nke a nwere ike ibute iwe na iru uju.” Onye na-agwọ ọrịa nwere ike inyere gị aka ịhazi mmetụta ndị a. Ọ bụrụhaala na ị kwadoro ịrụ ọrụ na onwe gị, ị nwere ike ịlaghachi azụ na omume ọjọọ a ma chekwaa mmekọrịta ọhụrụ gị.
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Ihe atụ iri na otu nke omume iri na otu nke na-emebi mmekọrịta
6. Adịla ngwa ngwa banye mmekọrịta
Usoro mmekọrịta na-aga nke ọma nwere ike ime ka onye ọ bụla nwee nkụda mmụọ, ịda mbà n'obi, na ike ọgwụgwụ. Mana emela ngwa ngwa banye na mmekọrịta n'ọchịchọ gị ime ka ọ rụọ ọrụ. Dị ka ọmụmaatụ, amalitela ịkpa nwoke na-ekpo ọkụ na-esote ị ga-ezute n'ụlọ mmanya n'ụbọchị mgbe ị na-apụ na mmekọrịta, naanị ka obi dị gị mma.
Ma mmekọrịta ọzọ mebiri emebi ga-agbakwunye naanị na egwu ebumpụta ụwa nke inwe mmerụ ahụ ma ọ bụ ịhapụ ya. Nke a, n'aka nke ya, ga-eme ka ọchịchọ gị nke imetọ mmekọrịta ịhụnanya na-adịghị mma ka njọ. Ozugbo ị ghọtara na omume nke gị bụ akụkụ nke nsogbu ahụ, wepụta oge iji chepụta ụdị onye ị chọrọ. Mgbe ahụ, jiri ndidi chere ka onye kwesịrị ekwesị bịa.
Ọgụgụ Ndị Yiri Ya: Ibu Ọrụ n'Mmekọrịta - Ụdị Dị Iche Iche na Otu esi azụlite ha
7. Kwụsị ịkpọ onye a tara ahụhụ
Nyere na ndị na-egosipụta àgwà ime onwe ha na-eme onwe ha na-arụ ọrụ site n'ebe egwu na-emekarị ka ha bụrụ onye mmekọ nwere ùgwù onwe onye dị ala, ọ na-adịrị ha mfe ịbanye na ọmịiko onwe onye. Ị ga-akwụsị ịkpọ kaadị onye a tara ahụhụ ka ị nwere onwe gị pụọ n'ụdị mmekọrịta ịhụnanya nke na-emebi onwe gị.
Echiche 'onye ogbenye' dum ga-eme ka obi ghara iru gị ala. Nke a ga-eme ka ị ghara inwe obi abụọ, mee egwuregwu onye na-anaghị ejide onwe ya na onye na-akpa ya aka ọjọọ , na ime ka onye hụrụ gị n'anya wụlie elu iji gosi na ị na-achịkwa onwe gị. Ị hụla ebe nke ahụ ga-eduga gị.
Yabụ, lekwasị anya na ike gị kama. Na-arụ ọrụ n'ịghọ ụdị obi ike na nke onwe gị. Onye na-adịghị mkpa ka ọ na-enwe mmetụta na-achịkwa mmekọrịta mgbe niile. Mgbe ị na-eme mgbanwe ndị a, ị ga-ahụ na ị nwere ike inwe mmetụta mmetụta nyekwara na mmekọrịta dị mfe karị.
8. Nke kachasị mkpa, mụta ịwepụ n'oge gara aga
Ọchịchọ nke imebi mmekọrịta n'amaghị ama na-abụkarị n'ihi ahụmịhe gara aga na-adịghị mma ma ọ bụ nke na-akpasu iwe. Egwu na nchekasị ị na-enwe nwere ike ịbụ ihe sitere na ihe merenụ ma ọ bụ usoro ihe omume ndị metụtara gị nke ukwuu. Ahụmịhe ndị a, ma ọ dịkarịa ala otú mmadụ si nwee mmetụta n'oge ahụmịhe ndị ahụ, na-aghọ ihe na-akpali omume imebi onwe onye. Ị ghaghị ịmụta ịdọpụ eriri ahụ ma mee udo na ihe gara aga gị.
Oge ọzọ ọnọdụ na-ewute gị, kwụsịtụ chegharịa ma ọ bụ ahụmahụ gara aga na-eme ka ị na-emeghachi omume n'ụzọ na-ekwesịghị ekwesị. O nwere ike ọ gaghị arụ ọrụ mgbe niile, mana iburu n'uche ohere a na-enyere gị aka ịkwaga n'ụkpụrụ omume ka mma. Usoro nke mmekọrịta na-emebi onwe gị nwere ike ịbụ ahụmahụ na-akụda mmụọ mana ọ bụghị nke ị ga-amarịrị ibi na ya. Ozugbo ị mụtara ịmata na ịghọta nsogbu ahụ, enwere ọtụtụ ụzọ isi dozie na imeri ya. Ọ bụrụ na ị na-agbasi mbọ ike ime ụzọ n'onwe gị, mara na ịchọ enyemaka ọkachamara bụ omume nke nlekọta onwe gị.
Maka ndị mmadụ na-eche, "Nke a ọ ga-emecha nyere m aka ịkwụsị imetọ onwe m mmekọrịta ọhụrụ?", Jayant chọrọ ka ị mara nke a: "Mgbe ị maara usoro gị, nhọrọ gị ga-agbanwe, na atụmanya gị n'onwe gị na site na ndị gbara gị gburugburu na-adaba n'ebe. Ị ga-ejikọta ntụpọ site na n'oge gara aga wee tụgharịa isiakwụkwọ ọhụrụ. Olileanya dị.”
Ajụjụ
Ihe mbụ ị ga-eme bụ ileba anya n'ahụmahụ gị gara aga. O nwere ike ịbụ nwata na-egbu egbu ma ọ bụ njikọ nke mmekọrịta mebiri emebi na-akpata nsogbu ndị na-emebi onwe ha. Iji kwụsị imebi mmekọrịta gị na onwe gị, chọpụta ihe na-akpali gị, kwuo eziokwu na nkwurịta okwu, chọọ ndụmọdụ, ma nwee ndidi.
Gbaa mbọ wepụ nchekasị, ụjọ nkwa, na enweghị ntụkwasị obi nke na-eme ka ị na- akpali mmekọrịta mmadụ na ibe ya . Kwụsị ịkpọ kaadị onye a tara ahụhụ ma kewapụ onwe gị na ihe gara aga. Etinyela onwe gị n'ọrụ ozugbo, kama were oge gị mara ihe ị chọrọ n'aka onye òtù ọlụlụ gị.
Ị maara na ị na-emejọ mmekọrịta mgbe ị na-eme ya naanị banyere onwe gị, ị na-akatọ onye òtù ọlụlụ gị, ị na-enwekwa nchegbu na enweghị nchebe mgbe ihe dị n'etiti gị abụọ dị njọ. Ị nwere nsogbu ntụkwasị obi, ị chefuru echiche, ị nweghị ike ịhapụ ihe gara aga.
Ụzọ 5 Ịgwa Onwe Gị eziokwu ga-enyere gị aka ịghọta mmekọrịta gị nke ọma
Onyinye gị abụghị onyinye ebere . Ọ ga-eme ka Bonobology nọgide na-ewetara gị ozi ọhụrụ na nke kachasị ọhụrụ n'ọchịchọ anyị inyere onye ọ bụla nọ n'ụwa aka ịmụta otu esi eme ihe ọ bụla.