Uru ibu arọ mgbe afọ ime gasịrị bụ ihe ụmụ nwanyị niile na-alụ. Ihere ahụ onye na-alụ ọgụ maka ibu ibu bụ eleghị anya ihe kacha njọ ị nwere ike ime onye na-adọga na-enwe mmetụta na-enweghị nchebe.
Uru ibu arọ mgbe afọ ime gasịrị bụ ihe ụmụ nwanyị enweghị ike ịchịkwa. Ihe ha chọrọ n'oge a bụ ịhụnanya, ọbụbụenyi na di na-akwado. Na-anọnyere ndị nwunye gị kama ịbụ ndị na-emenye ha ihere ma ọ bụ na-ebutekarị isiokwu banyere otú ha si dị mma!
Ibu ime na-esirikarị ike ịkwụsị
Tebulu ọdịnaya
Mbelata ịdị arọ nke ime nwa bụ ihe na-akpata nnukwu mgba maka ọtụtụ ụmụ nwanyị. N'ihi inye ara, ha nwere ike ha agaghị enwe ike ịbanye n'usoro nri. A na-enwekwa ọtụtụ ihe ihere n'oge a. Mgbe uwe ochie adịghị adabara ọzọ, ọtụtụ ụmụ nwanyị na-ewe iwe, n'agbanyeghị ohere ịnweta uwe mwụda ọhụrụ kpamkpam.
Ụmụ nwanyị na-arịba ihe ọ̀tụ̀tụ̀ kwa ụbọchị ma na-agbalị iyi uwe tupu ha amụ nwa. Tinyere nrụgide nke ịbụ nne ọhụrụ na-abịa n'ọtụtụ nchegbu nke oke ibu, nke nwere ike iduga ọtụtụ ụmụ nwanyị na ụbọchị ịda mbà n'obi.
Ọ bụghị mgbe niile ka mmekọrịta ahụ na-emenye ihere ga-akwụsị ebe onye ahụ a na-emetọ nọ na-enwe mmetụta nke enweghị isi na ọdịda. Enwere ọtụtụ ndụmọdụ enwere ike iji n'uche nagide ihere.
Di nke na-akwado ya dị oké mkpa n'oge ndị dị otú ahụ mgbe a na-emechu ya ihu.
Ndụmọdụ iji kwado nwunye gị megide ihere ahụ
Ọ bụrụ na ịchọrọ ịkwado onye òtù ọlụlụ gị n'oge a mgbe ọ nwere ike na-alụ ọgụ na ihere abụba na ihere ahụ, soro ndụmọdụ ndị a kpọtụrụ aha n'okpuru.
1. Gwa ha na ọ bụghị nkeonwe
Nke mbụ, mee ka di ma ọ bụ nwunye gị ghọta na ọ bụghị n'onwe ya gbasara ya, kama echiche ndị mmadụ nwere banyere ọdịdị nwanyị. Gwa ya ka ọ ghara iburu ya n'obi, ọ bụrụgodị na onye nke ọzọ chọrọ ime ya ahụ́. Gwa ya na ị ga-emekọ ihe ọnụ.
2. Nye ya mmesi obi ike niile
Na-akpachapụ anya na ịhụnanya n'ebe ọ nọ, n'ihi na nke a bụ oge ọ na-enwe mmetụta na-adịghị mma na-adịghị mma. Ọ bụrụ na ị nyere ya ekele adịgboroja, ọ ga-ahụ ha.
Na-emesi ya obi ike na ị hụrụ ya n'anya maka ihe niile ọ na-eme n'oge ọ bụ nne. Gwa ya n'agbanyeghi etu o siri too n'oge ime ime, na n'agbanyeghị okwu niile ọ na-anata gbasara oke ibu ya mgbe ọmụmụ nwa, ị ka hụrụ ya n'anya site na obi gị. Mee ka nwunye gị nwee obi ụtọ.
3. Nwee ndidi
Cheta, nke a bụ oge ndụ ya na ọ ga-eleba anya n'ihe niile; ya mere, ihe ọ bụla ị na-eme na ikwu ga-ewute ya ọbụna karịa oge nkịtị. Ya mere na-enwere ya ndidi, bụrụkwa di na-akwado ya. Gee ya ntị mgbe ọ na-ekwu maka nchegbu ahụ ya na mgba ya na mfu arọ nke ịmụ nwa.
4. Nyere ya aka inwe ahụ ike
Nyere ya aka ịzụlite atụmatụ nwere ike ịrụ ọrụ iji laghachi na ahụike onwe ya, na-agụnye mgbatị ahụ na usoro nri. Kwado ya ma bụrụ akụkụ nke atụmatụ ya. Emela ka ọ biri n'obi ebere onwe-ya; mesie ya obi ike na nke a bụ oge na-adịru nwa oge na ọ nwere ike ịrụ ọrụ maka ahụike yana ahụike onwe ya n'oge adịghị anya.
5. Nye ya oge na ekele gị
Wepụtakwu oge na ya, n'ihi na n'oge a, ọ bụrụ na ị hapụ ya naanị gị na ndị enyi gị, ọ ga-eche na ị na-ezere ya, n'ihi na ọ dịghịzi amasị gị. Nke a ga-akpasu ya iwe karịa. E wezụga nke ahụ, ọ chọrọ enyemaka na nwa ahụ ma gị na nwa ahụ ga-ejikọta ya.
6. Na-ekele ya
Daalụ maka nnukwu ọrụ ọ na-arụ dị ka nne ọhụrụ. Ọ dị ya ezigbo mkpa na ị maara na ọ gbatịworo ma na-egbu ya mgbu naanị iji bute nwa ahụ n'ụwa a. Ejila ya egwuri egwu na ụmụ nwanyị niile na-eme ya, ya mere ọ nwekwara ike. Mee ka ọ na-eche banyere onwe ya.
7. Dabere ya
Mgbe mmadụ na-eme nwunye gị ihere, bilie kwado nwunye gị n'ihu ọha, n'agbanyeghị onye abụba na-eme ya ihere. Kwuo okwu dị ka otu ma mesie ya obi ike na ị ka nwere mmasị n'ezie n'ebe ọ nọ.
Ọ bụrụ na i guzoro ya, ọ ga-ama na a hụrụ ya n'anya nakwa na oke ibu ime afọ ime adịghị enye gị nsogbu.
8. Ibu ahụ abụghị ihe na-eme ya
Wepụ uche ya n'ọdịmma anụ ahụ ya. Jide n'aka na ọ naghị eme onwe ya ihere ma na-eleda onwe ya anya. Ọ ka ewetala ndụ ọhụrụ n'ụwa a, ihe kacha nta ị ga - eme bụ ịbụ di na - akwado ya site na njem ọnwụ ọnwụ mgbe ọ mụsịrị nwa.
9. Nye ya ike
Gwa ya ka ọ gbasie ike ka ọ kwụsị ikwu okwu mkparị sitere n'aka ndị ọzọ. O nwere ike ọ gaghị abụ ezi echiche ịbanye n'ọgụ ọnụ, ma ọ na-adị mma mgbe niile iguzo onwe gị mgbe ndị ọzọ na-eme gị ihere.
Mana maka nke a, ọ ga-ahụrịrị ahụ ya n'anya. Nyere ya aka ịrụ ọrụ na ùgwù onwe ya ka o wee nwee obi ike n'ihu ọha. Nkwado gị dị mkpa karịsịa mgbe uru niile bara uru na ihe ihere ahụ ọha mmadụ etinyela ya.
10. Kwadebe onwe gị maka ihe a na-apụghị izere ezere
Ọ bụghị ahụ nile ka e kere otu ma ọ bụ ndị ihere bụ otu; ya mere, ihere ahụ ga-adịgasị iche site n'otu ọnọdụ gaa na nke ọzọ. Ka ọ dịrị njikere maka ogo ihere dị iche iche.
Adịla mkpuchi ọnọdụ ahụ, mana emela ka ọ daa mbà. Nke a bụ ọnọdụ na-esighi ike, ọ dịkwa gị mkpa iduzi nwunye gị n'oge a siri ike nke uche.
11. Ghọta mmekọrịta ya na ahụ ya
O nwere ike ịbụ na nwunye gị na-arịa ọrịa ahụ kemgbe ọ bụ nwata. Ya mere, ọ dị mkpa ịghọta ihe gara aga ma mesookwa nke ahụ ọgụ. Ọ bụrụ na ọ na-agbasi mbọ ike na ọdịdị ahụ ya mgbe niile, uru ịdị arọ mgbe afọ ime gasịrị adịghị eme ihe ọ bụla dị mma na ahụike uche ya.
Ịgụ Ọgụgụ: Otu esi ahụ onwe gị n'anya- 21 Ndụmọdụ ịhụ onwe onye n'anya
12. Na-edebe ndụ mmekọahụ gị
Nke kachasị mkpa, nwee mmekọahụ mgbe ịtụrụ ime dị ka ndụmọdụ dọkịta. Obi ga-esikwu ya ike ma ọ bụrụ na i mesoo ya otú ahụ i mere tupu o buo ibu.
Jiri akọ mee ihe banyere ọnọdụ a dị nro. Mepee mkparịta ụka gbasara onyonyo ahụ. Ị nweghị ike inyere ya aka imeri ihe ịma aka ndị na-emenye ya ihere, ma ị nwere ike ịga n'ihu na-ahụ ya n'anya n'enweghị ihe ọ bụla n'ime oge ahụ ka ọ na-eme ya.
Otu esi agwa gị onye mmekọ na ị chọrọ ohere mgbe iwe were gị
Kedu ihe mgbochi afọ kacha mma maka ndị di na nwunye lụrụ ọhụrụ?
Ntinye aka gị abụghị ọrụ ebere onyinye. Ọ ga-ekwe ka Bonobology gaa n'ihu na-ewetara gị ozi ọhụrụ na nke ọhụrụ na nchụso anyị inyere onye ọ bụla nọ n'ụwa aka ịmụta ka esi eme ihe ọ bụla.
Nke a bụ ezigbo nchegbu nke na-abịa n'afọ ime, Otú ọ dị, dị ka onye òtù ọlụlụ ya, ị ghaghị ime ka obi ruo ya ala. N'ezie ekwula ihe ọ bụla ga-eme ka ọ mata ọdịdị ya, n'ihi na ọ na-echegbula onwe ya nke ukwuu. Ahụmahụ ahụ dum dị oke egwu, na homonụ na-asọba n'ebe ahụ nwere ike inwe oke mmetụta. Yabụ na n'oge a ịnọ ebe ahụ maka onye gị na ya na-emekọ ihe dị ezigbo mkpa, n'ihi na unu abụọ nọ na ya ọnụ. Eledala ya anya mgbe ọ na-ekwu banyere mmetụta ọ na-enwe gbasara ọdịdị ya, mesie ya obi ike ma kpalie ya mgbe ọ chọrọ ya.